رضا یزدانی: موسیقی سنتی دایم خودش را تکرار می‌کند

reza-yazdani-06

نام «رضا یزدانی» از وقتی ترانه‌های فیلم «حکم» به کارگردانی «مسعود کیمیایی» را اجرا کرد، بر سر زبان‌ها افتاد، اما او تنها به این حضور بسنده نکرده و طی سال‌های اخیر، آلبوم‌های موفق و جوان‌پسندانه‌ای داشته است. او می‌گوید برخی ترانه‌هایش به فاصله بین دو نسل می‌پردازد و میان فرزنان و پدران ارتباط برقرار می‌کند. رضا یزدانی به فاصله چند ماه از آلبوم «ساعت ۲۵ شب» مجموعه‌ای دیگر را با عنوان «ساعت فراموشی» روانه بازار موسیقی کرده است. گفت‌وگوی وی را با هفته‌نامه «سلامت» بخوانید:

  • آقای یزدانی شما با آلبوم «پرنده بی‌پرنده» مشهور شدید یا ترانه فیلم «حکم»؟

هر کدام از اینها داستان خودش را داشت. من قبل از هر دوی این کارها آلبوم «شهر دل» را منتشر کردم و در آن اشعار مولانا را خوانده بودم. این آلبوم چند ماه از ۳ آلبوم پرفروش موسیقی بود، بنابراین تأثیر هرکدام متفاوت است. اصلاً آلبوم «پرنده بی‌پرنده» زودتر از «حکم» پخش شد.

  • ولی وقتی فیلم حکم اکران شد و سراغ این آلبوم را گرفتیم، در فروشگاه‌های موسیقی توزیع نشده بود.

شاید ایراد از نحوه پخش بود. پخش آن زمان با امروز اصلاً‌ قابل مقایسه نیست. امروز آلبوم‌های موسیقی در سوپرمارکت‌ها هم پیدا می‌شود با وجود این قبول دارم که اجرایم در فیلم «حکم» در مطرح شدنم خیلی تأثیر گذاشت. من به مسعود کیمیایی بسیار مدیونم.

  • آیا سبک کارتان در فیلم حکم باعث نشد تا مسیر مشخصی پیدا کنید و همان سبک را ادامه بدهید؟

من همیشه راه خودم را رفته‌ام. برنامه‌ای داشتم و روی همان برنامه پیش رفته‌ام. این‌طور نبوده که بخواهم روی سبک مشخصی کار کنم. در آلبوم‌های من، هم آهنگ‌های نوستالژیک می‌شنوید و هم عاشقانه و اجتماعی، دوست دارم روی موضوعات مختلف کار کنم و محدود به یک مضمون مشخص نشوم، بنابراین اعتقاد ندارم که کارهایم تحت تأثیر ترانه فیلم حکم است. شما همان‌طور که قطعه‌های نوستالژیک مثل لاله‌زار، کوچه ملی، پیکان و… را در آلبوم‌های من می‌شنوید، قطعه‌های اجتماعی و عاشقانه را هم به همان میزان می‌شنوید که هم در آلبوم «پرنده بی‌پرنده» هم «هیس»، «ساعت ۲۵ شب» و «ساعت فراموشی» آمده است. ما می‌خواهیم روی مضامین مختلف کار کنیم.
reza-yazdani

  • به نظر می‌رسد شما همیشه اصرار دارید ترانه‌هایی با موضوعات مشخص اجرا و روی آن مفاهیم تأکید کنید.

بله، همین‌طور است و نمی‌دانم چرا غیر از من کسی به صورت موضوعی نمی‌خواند و سعی می‌کنند یک حرف را دائم تکرار کنند.

  • شاید چون شما به سبک انتقادی و اعتراضی می‌خوانید، این خصلت به صورت امری ذاتی درآمده و دیگران که فریاد شما را نمی‌زنند. نیازی به این مضمون محوری ندارند.

موسیقی من به این شدتی که شما می‌گویید اعتراضی نیست شاید چون از این جنس کارها در موسیقی‌مان نداریم و مردم کمتر نمونه‌اش را شنیده‌اند، فکر می‌کنند خصلت اعتراضی و انتقادی دارد، به نظرم چون بیشتر مردم آلبوم‌های سهل‌گیرانه و شش و هشتی شنیده‌اند، این شکل کار خیلی برجسته نشان می‌دهد و به چشم می‌آید. البته همین مسئله به رمز موفقیت من تبدیل شده است شاید خوانندگان دیگر می‌ترسند فروششان افت کند و به همین دلیل سراغ آلبوم‌هایی می‌روند که جوابشان را پس داده‌اند و مطمئن‌اند جامعه از آنها استقبال می‌کند.

  • نظرتان در مورد موسیقی سنتی ایرانی چیست؟

هیچ نظری ندارم.

  • یعنی تا به حال گوش نکرده‌اید؟

گوش کرده‌ام ولی نظری ندارم دائم خودش را تکرار می‌کند. نمی‌دانم این تکرار از چه عاملی نشأت می‌گیرد ولی با این روند نباید انتظار داشت موسیقی سنتی پیشرفت کند.

  • گوش کردن زیاد موسیقی چه تأثیری بر سلامت روان می‌گذارد؟

برای مخاطب عام قضیه فرق می‌کند و بستگی دارد که چه نوع موسیقی‌اش گوش کنند. من معتقدم فرهنگ موسیقایی ما باید به حدی برسد که فرد بداند در هر موقعیت و زمان چه موسیقی‌ای انتخاب کند. مثلاً در تنهایی، در زمان عصبانیت، در میهمانی، در ترافیک و هر موقعیت متفاوتی، می‌توان موسیقی‌های مختلفی گوش کرد خیلی تفاوت می‌کند که دائم موسیقی‌های پیش‌پا افتاده بشنویم با انواع مختلف موسیقی زمانی می‌توانیم از تأثیر مثبت موسیقی بر سلامت روان صحبت کنیم که یاد بگیریم انتخاب مناسبی داشته باشیم. امروزه حتی ثابت شده که انواعی از موسیقی در گلخانه‌ها برای پرورش گل و حتی در دامداری‌ها برای پر شیر شدن دام‌ها تأثیرگذار است. آموزش‌ها و برنامه‌هایی که در راستای موسیقی‌درمانی انجام می‌شوند نیز قابل تأمل هستند.
reza-yazdani

همان‌طور که گفتم موسیقی انواع مختلفی دارد و طبیعتاً هر موسیقی‌ای به هر موقعیت و کاری نمی‌آید. ممکن است موسیقی من خواسته‌های دیگر جامعه را برآورده کند. من سعی می‌کنم موسیقی‌های متنوعی کار کنم تا طیف بیشتری از مخاطبان و طیف بیشتری از لحظات و ساعت‌های مخاطبان را پوشش بدهم. بنابراین همیشه سعی می‌کنم روی موضوعات مختلف کار کنم تا اقشار بیشتری از مردم کارم را بشنوند.

  • چرا خیلی از گروه‌های موسیقی راک و رپ ما زیرزمینی می‌شوند؟

به نظرم همه می‌توانند روی زمین کار کنند ولی حاضر نیستند. زحمتش را بکشند. من برای آلبوم اولم یکی، دو سال رفتم و آمدم و انتظار کشیدم ولی چون نمی‌خواستم غیرمجاز بخوانم و سر از ماهواره‌ها دربیاورم، صبر کردم. خیلی از گروه‌های زیرزمینی می‌توانند رو بیایند ولی هم می‌خواهند در شبکه‌های ماهواره‌ای باشند و هم مجوز بگیرند شاید در مورد موسیقی رپ سختگیری‌های زیادی باشد ولی برای بقیه مشکل چندانی وجود ندارد و فقط باید به خودشان کمی زحمت بدهند. الان موسیقی‌های هوی‌متال هم در ایران مجوز گرفته است باید قبول کنیم هر کشوری قانون خودش را دارد.

خرید آلبوم ساعت فراموشی رضا یزدانی

رضا یزدانی و پیشنهاد راه‌اندازی شبکه‌ی موسیقی

reza-yazdani-01

رضا يزداني معتقد است: بهترين حمايتي كه در حال حاضر مي‌توان از موسيقي داخلي داشت، راه‌اندازي يك شبكه‌ي موسيقي است. در اين صورت مطمئن هستم كه جوانان از كانال‌هاي خارجي رويگردان مي‌شوند.

رضا يزداني شامگاه ۱۹ مهرماه طي نشستي كه در كافه خبر برگزار شده بود، پيشنهاد تشكيل شبكه‌ي موسيقي از داخل كشور را عنوان كرد و گفت: بايد چند ساعت از اين كانال را در اختيار امثال ما كه در داخل كار مي‌كنيم بگذارند. مگر براي آلبوم‌هايمان مجوز نمي‌گيريم؟ حال در اين فضا مثلا شرط بگذارند براي كليپ‌ مجوز بگيرند. خودمان مي‌رويم و با خط قرمزها و خلاقيت‌هايي كه داريم بهترين كليپ‌ها را مي‌سازيم.

يزداني ادامه داد: امروز در دنيا فاصله يك كانال ايراني با خارجي تنها يك دكمه است. نمي‌توانيم بگوييم كانالهاي خارجي را نبين! اگر ما خودمان براي جوان‌ها خوراك درست كنيم آن وقت مي‌بينيم كه ديگر كسي سراغ كانالهاي خارجي يا زيرزميني نمي‌رود.

او با تاكيد بر جنبه منفي موسيقي زيرزميني نسبت به جنبه مثبت آن ،توضيح داد: موسيقي زيرزميني فرهنگ موسيقي مردم را پايين مي‌آورد و البته نظارتي هم روي آن نيست. شايد چند كار خوب هم در بين آنها باشد اما در كل، حجم كارهاي منفي درآنها بيشتر است. تكنولوژي اين امكان را به همه داده است كه هر كس مي‌تواند در خانه‌اش بنشيند و با يك كامپيوتر و شعري كه معلوم نيست از كجا مي‌آيد، يك قطعه بسازد و آن را به سرعت روي اينترنت پخش كند. مطمئنا كسي كه دلش براي موسيقي مي‌سوزد موافق موسيقي زيرزميني نيست.

خواننده آلبوم «ساعت ۲۵ شب» در ادامه اين نشست درباره‌ي آلبوم‌هايي كه تاكنون منتشر كرده است گفت: به دليل آن كه روي دو آلبوم به صورت همزمان كار مي‌كردم و از سويي درگير كارهاي سينمايي هم بودم ،تهيه كامل آلبوم «ساعت ۲۵ شب» سه سال طول كشيد و اين تاخير برخلاف شايعات موجود ربطي به مشكل با ارشاد نداشته است.چون هيچ مخالفتي از سوي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي براي اين آلبوم نبود.

يزداني تصريح كرد: به نظرم اين آلبوم كه چهارمين آلبوم منتشر شده‌ام محسوب مي‌شود،از كارهاي قبلي‌ام مثل « شهردل» پخته‌تر شده است، زيرا براي آن خيلي زحمت كشيدم. هميشه سعي مي‌كردم سبك خودم را داشته باشم و كارهايم تقليدي نباشد.

او درباره‌ي كارهاي ابتدايي خود نيز توضيح داد: در آلبوم « شهردل» خيلي خام بودم. « شهردل» كار يك جوان ۲۰ ساله است و اين كار را سال ۷۷ ضبط كرديم. آن موقع حتي نمي‌دانستم استوديو چيست. اين آلبوم يك تجربه است كه خيلي ايراد دارد اما بالاخره آن موقع من اين بودم. اگر الان بخواهم دوباره آن را بخوانم شما اصلا چيز ديگري مي‌شنويد. در حال حاضر از همه جوانب رشد كرده‌ام و در بعضي از موارد حتي نگاهم عوض شده است .مثلا در آلبوم «ساعت ۲۵ شب» توانستم همه ترانه‌هاي آن را از ترانه‌هايي كه افراد گمنام براي من ايميل كردند انتخاب كنم.

اين خواننده ادامه داد: هدف ما انتخاب ترانه‌هاي متفاوت در آلبوم‌هاست. اين تفاوت را به چند شيوه دنبال كرده‌ايم. يكي از آنها انتخاب ترانه‌هاي نوستالژيك بود.مردم با ترانه‌هايشان زندگي مي‌كنند و تاريخ مصرف ندارند. يكي از ايده‌هاي ديگران اين است كه در آلبوم‌هايمان يك قطعه « شوخ» داشته باشيم. ايده‌هاي زيادي داشتم و دارم كه اگر بخواهم بگويم وقت نمي‌شود.

اين خواننده جوان درباره همكاري در آلبوم «هشت» به مناسبت ميلاد امام رضا(ع) نيز توضيح داد:براي آلبوم «هشت» با من تماس گرفتند ومن هم به شرط آنكه مثل مابقي كارهايم متفاوت باشد قبول كردم. كارهاي مناسبتي را فقط در مواردي مي‌پسندم. مثل كار براي امام رضا(ع)، زيرا همه ما ايراني‌ها علاقه خاصي به ايشان داريم. اين چيزي است كه در خون ما ايراني‌هاست.

يزداني در پايان اين نشست با اظهار مخالفت نسبت به بازگشت برخي از خوانندگان ايراني به كشور، عنوان كرد:آنها هر كاري خواستند در خارج از كشور انجام دادند. هر كنسرتي خواستند برگزار كردند. اين ما بوديم كه اينجا دوسال دوسال براي گرفتن مجوز صبر كرديم و موسيقي را تثيبت كرديم. حالا چرا اين افراد بايد برگردند؟ معتقدم كه دوران موسيقي آنها هم تمام شده است.

  • ایسنا