برچسب: محمدرضا لطفی

دلتای می‌سی‌سی‌پی در نصف جهان می‌نوازد.

محمدرضا لطفی، در ادامه کنسرت‌هایش در سال جدید، روزهای ۱۵ و ۱۶ تیرماه به اصفهان می‌رود تا مخاطبان موسیقی این شهر را به بداهه نوازی تار و سه‌تار میهمان کند. در این کنسرت، نبیل یوسف شریداوی با دف‌نوازی و سجاد منصوری با تنبک‌نوازی، محمدرضا لطفی را همراهی می‌کنند.

به گزارش مجله موسیقی ملودی کامیار فانیان، شاگرد محمدرضا لطفی و مسئول برگزاری این کنسرت در اصفهان، نبیل یوسف شریداوی را به اعجوبه دف‌نوازی تشبیه کرد و گفت: «او یکی از بهترین نوازندگان دف در ایران است. فیگورهای ریتمیک نوازندگی‌اش منحصر به فرد است. تکنیک‌های دست چپی ابداع کرده که مخصوص به خود اوست و مسافرت‌هایش به کردستان و آموختن از اساتید دف‌نوازی محلی، تاثیر به سزایی در کار او داشته است.»

این محقق و نوازنده سازهای سه تار، دو تار شرق و شمال خراسان و تنبور منطقه گوران اضافه کرد: «استاد لطفی تنبک نوازی سجاد منصوری را در کنسرتی دیده بودند و او را تحسین کردند. بعد، او نزد آقای لطفی رفت و ساز زد. آقای لطفی پرسید: در خانواده‌تان، پدر یا مادر، کسی ساز می‌زند؟ و خب او جواب داد که فرزند حسن منصوری، نی‌نواز تواناست. آقای لطفی گفت: خیلی‌ها تنبک می‌زنند اما شما تنبک را می‌نوازی. شما موسیقی اجرا می‌کنی.»

به گفته کامیار فانیان محمدرضا لطفی ابتدا ترجیح می‌داده کنسرت‌هایش را در مرکز ایران به صورت گروه نوازی اجرا کند اما با توجه به شناختی که نسبت به کار این دو هنرمند اصفهانی داشته، تصمیم می‌گیرد که کنسرت اصفهان به صورت بداهه نوازی تار و سه‌تار و البته هم‌نوازی دف و تنبک اجرا شود.

آمریکا، کرمانشاه و حالا اصفهان، میزبان کنسرت‌های سال جدید محمدرضا لطفی بوده‌اند. در نیویورک ده هزار نفر از کنسرت او استقبال کردند. به نوشته «شرق»، روزنامه «نیویورک تایمز» لطفي را نوازنده‌اي دانسته كه با سازش مخاطب را مسحور خود مي‌كند، روزنامه ايرلندي «ايريش‌تايمز» او را به «دلتاي مي‌سي‌سي‌پي» تشبيه كرده كه با سازش، موجب نزديكي فرهنگ‌ها به هم مي‌شود و پيتر جي‌شارپ، از كارشناسان موسسه معتبر موسيقي آمريكا از كنسرت لطفي با عنوان رويداد مهم تاريخي در موسيقي نيويورك و کنسرتی که با استقبال کم‌نظیر مخاطبان اکثراً آمریکایی برگزار شد، ياد مي‌كند.

شرکت غوغای سکوت شهر با همکاری موسسه آوای شیدا، کنسرت بداهه نوازی محمدرضا لطفی با هم‌نوازی سجاد منصوری و نبیل یوسف شریداوی را در تاریخ ۱۵ و ۱۶ تیرماه ۹۱ ساعت ۲۰:۳۰ در تالار رودکی ملک شهر اصفهان برگزار خواهند کرد. قیمت بلیت‌های این کنسرت از ۱۵ تا ۴۵ هزارتومان تعیین شده است. علاقه مندان برای کسب اطلاعات بیشتر و رزرو بلیت می‌توانند با شماره تلفن‌های ۰۹۱۳۳۲۷۶۷۲۸ و ۰۹۱۳۵۵۱۰۸۰۲ و ۰۳۱۱۲۲۴۰۱۱۵ تماس بگیرند.

• نفیسه حاجاتی/ مجله موسیقی ملودی

سخنان اخیر «محمدرضا لطفی» استاد موسیقی ایرانی در مورد «محمدرضا شجریان» با واکنش حسین علیزاده، آهنگساز و نوازنده تار نیز روبرو شده است.

به گزارش مجله موسیقی ملودی حسین علیزاده استاد پرآوازه موسیقی دستگاهی در این باره گفته است باید برای هر کس این حق را قائل بود که حرف خودش را بزند. وی از اینکه هنرمندان به جای حرف زدن با یکدیگر و دیالوگ داشتن، «تنهایی به قاضی می‌روند» انتقاد کرده است.

علیزاده افزود: «هر کس که غفلت کند و نداند، آقای لطفی خیلی خوب می داند که آقای شجریان چه ارزشی در موسیقی ما دارد البته اگر آقای شجریان در این سال‌ها دست همکاری به آقای لطفی می‌داد شاید او جور دیگری قضاوت می کرد. اشکالی که به آقای لطفی وارد است این است که هر از گاهی بعد از مدتی خاموشی صحبت‌هایی می کند که جنجال درست می کند.»
او همچنین گفته است معلوم نیست آقای لطفی از چه موضعی صحبت می کند از موضع دلسوز موسیقی و هم صنف های خودش یا به عنوان یک مسئول دولتی؟
علیزاده ضمن اشاره به اینکه  لطفی زمانی گفته بود که موزیسین ها با ویزا گرفتن از سفارتخانه های کشورهای خارجی و سفرهای خارجی خراب می شوند، گفته است: « موزیسین های دنیا از هر ده کوره ای در دنیا تا کشورهای بزرگ یکی از کارهای مهمشان این است که سفر کنند و کارهایشان را ارایه کنند و ارتباط فرهنگی ایجاد کنند هیچ موزیسینی در دنیا نیست که وقتی از یک کشور به کشور دیگری سفر می کند تفسیر سیاسی برایش پیاده کنند.»

این استاد موسیقی افزود: «هنر هیچ‌وقت بی ارتباط با مسایل اجتماعی نیست ولی شرایط ایران طوری شده که همه چیز سیاست زده است. اگر هنرمندی در ایران نظرش را بگوید و این نظر باب طبع نباشد فورا شکل سیاسی به خود می گیرد و خواه، نا خواه هنرمند را هل می دهند به موضع گیری سیاسی.»

علیزاده درباره صحبت های آقای لطفی در مورد محمد رضا شجریان گفته است: «در هر حال چیزی از ارزش شجریان کم نشده اگر جریانات دیگری هم اضافه شده مسئولیتی است که خود هنرمند بر عهده گرفته است. آقای شجریان بالای هفتاد سال سن دارند و قرار نیست چیزی را یاد بگیرد و به ایشان گفته شود که چه بگوید و چه نگوید. ایشان اختیار خودشان را دارد.»
حسین علیزاده در این باره بخشی از صحبت های آقای لطفی که در آن به استفاده سیاسی و اقتصادی آقای شجریان از هنرش اشاره شده بود افزوده: «به عنوان مثال در مورد قمر گفته شد که او هنرمند بزرگی بود ولی از فقر مرد. انگار که در جامعه ما از فقر مردن هم جزیی از هنرهای یک هنرمند محسوب می شود؛ اینطور هم نیست که شجریان فقط انگیزه اقتصادی دارد و سود اقتصادی می برد که اگر هم این طور است نوش جانش. این سودی است که حاصل تلاش و هنر خودش است.»

«آوا مشکاتیان» نوه دختری «محمدرضا شجریان» و فرزند استاد فقید «پرویز مشکاتیان» نامه‌ای را خطاب به «محمدرضا لطفی» نگاشته که اصل آن در سایت آواز منتشر شده است. این نامه را با هم می‌خوانیم:
استاد لطفی! اگر شما حرمت بزرگوار پدرم ندانستی، من دختِ خاندانی‌ام که حرمت می‌شناسند، پس هنوز می‌خوانمت استاد! قضاوتِ بودن یا نبودنش یا بهتر بگویم استادماندنِ شما بماند برای تاریخ.
هنوز به یاد دارم شوقی را کز آمدن شما در چشمان مهربان پدرم دیدم. به یاد دارم ظهری را که به دیدارتان آمد به رسم رفاقتِ دیرین.پدرِ من هیچ‌گاه «رفیق» را «سیاسی» نکرد!! چیزی که شما بودید. و اکنون از معنای‌ هر دو بازماندید. که دگر نه پیرو آن فکرید کز برایش از این سرزمین گریختید و نه معنای‌ حقیقی رفیق می‌دانید. و خوش به روزگار من و آئین که تا هستیم، سرمی‌افرازیم به غرور از حرمت‌ مردمی که پرویز می‌دانست.
باری، او رفت با دستان هنرمندش و ماند نغمات زیبایش. و شما؛ همان دوست که پرویز آن همه دوستش می‌داشت، نه تنها کلامی به مهر برای خاندان من ننگاشتید در آن هنگام سوگ، که آن کذب‌های خنده‌آور گفتید. تا این‌جا نیز در قاموس من به جز سکوت نبود، اما این بار آتش‌بیار معرکه‌ای شدید که نباید. پس برای‌تان مرور می‌کنم  چیزهایی را که نمی‌دانید یا نمی‌خواهید که بدانید.
خاطره‌ی به چالش کشیدن «بیداد» در مجلس وقت و آن همه اذیّت را به یاد دارید؟ به یاد دارید که پدرم و همراهانش ساز را به سان سلاح باید با مجوز حمل می‌کردند؟ می‌دانید چند ساز هنرمندان این سرزمین در آن سال‌ها شکست؟  چند ساعت موسیقی ضبط شده به خونِ دل، پاک شد؟ به یاد دارید کنسرت‌هایی را که در میان اجرا، هنرمندان‌مان را از روی سن پایین می‌کشیدند؟ آن سال‌ها شما در گوشه‌ای از دنیا آرام گرفته بودید!

استاد لطفی، اگر شما یادتان نیست به خاطرتان می‌آورم که در اوایل انقلاب آن‌قدر بعضی‌  تندرو بودند که باید سِلفون روی کاست‌های سونی را می‌سوزاندی! بیداد در این هنگام منتشر شد. در همین محیطی‌ که شما خیلی راحت از آن سخن می‌گویید. بعد از سه دهه، در هنگامی که هنرمندان این سرزمین خون دل‌ها خوردند تا بخشی، تنها بخشی از حقوق‌شان را باز پس گیرند، آمدید گفتید که هیچ کس هیچ کاری نکرده است. اگر از خاطرات رنجش‌های گونه‌گون در این سال‌ها بگویم، می‌شود کتاب نوشت. از خاطراتی که اگر بگویی، می‌شود جار زدن و جلب توجه! پس بماند برای دلم.
آن‌قدر ضد و نقیض میان گفته‌های شما هست که نمی‌دانم کدام را باید به چالش کشید. گویی خود نیز نمی‌دانید چه می‌خواهید! بر محمدرضای شجریان خرده گرفته‌اید که دردش موسیقی‌ نیست و نمی‌خواهد یک جریان فرهنگی‌ باشد. مرور کنید مصاحبه‌های‌تان را. شما به همه و جزییات زندگی‌ همه کار داشتید و از همه سخن گفتید و به راستی‌ آن‌قدر که سنگ خودتان را به سینه زدید که من چنین و چنان، چه‌قدر سنگ موسیقی‌ را به سینه زدید؟ شاید نمی‌دانید اما بسیاری را می‌شناسم که عاشقانه دوست‌تان داشتند و اکنون از گفته‌های شما خجل‌ اند.
استاد لطفی، آوا موسیقی شما را به چالش نمی‌کشد، اما می‌تواند راوی خاطره‌ای از مردی باشد که هنوز مردمانش اشک‌ـ‌به‌ـ‌گونه و گاهی‌ هم سماع‌کنان به نغماتش گوش می‌کنند.
شبی‌ که پدرم به کنسرت شما آمد و از نیمه‌ی کنسرت به خانه بازگشت. تا صبح غمگین در خانه قدم‌ زد. گاهی بغض داشت. هنگامی که رسید از راه، نشست. طبق عادت و به هنگام تاٌثر زیاد، دو دست بر پیشانی گذاشت و سر به زیر افکند. پرسیدم چرا این‌قدر زود آمدید؟ خوب اید؟ با نگاهی‌ همه غم و صدایی گرفته گفت: «آوا، امشب احساس می‌کردم لطفی دارد روی سِن، خودش را پیش چشم همگان دار می‌زند…»

کنسرت محمدرضا لطفی به همراه گروه بزرگ همنوازان شیدا ۲۵ ،۲۶ و ۲۷ آبان ماه در سالن میلاد نمایشگاه به صحنه می رود.

به گزارش مجله موسیقی ملودی از روابط عمومی موسسه فرهنگی -هنری آوای شیدا این کنسرت در دو بخش بداهه نوازی و گروه نوازی برگزار می شود که در بخش نخست محمدرضا لطفی با اجرا قطعاتی در دستگاههای مختلف به تکنوازی خواهد پرداخت.

همچنین در بخش دوم، گروه بزرگ همنوازان شیدا که متشکل از گروه بانوان و گروه همنوازان شیدا است ،به صحنه می رود و قطعاتی را به صورت چند صدایی در دستگاه همایون اجرا می کند.

محمد رضا لطفی پس از یک سال و نیم دوری از صحنه با همراهی گروه بزرگ همنوازان شیدا به خوانندگی علیرضا فریدون پور به مدت سه شب در تهران به صحنه می رود.

شهرت، محبوبیت و جاودانگی شاید سه رکن اصلی ورود افراد به حوزه های هنری، خصوصا موسیقی سنتی باشد، در این میان محمد معتمدی، از آن جمله خوانندگان با استعدادی است که برای پیشرفت راه زیادی در پیش ندارد، اما همین راه کوتاه را می باید با دقت زیادی طی کند.

به گزارش مجله موسیقی ملودی به نقل از همشهری آنلاین محمد معتمدی آموزش آواز را از سال ۷۶ نزد حمیدرضا نوربخش به طور جدی شروع کرد. اگر چه در کارنامه کاری معتمدی سابقه همکاری با محمدرضا لطفی، مجید درخشانی و علی قمصری هست، اما می توان او را کشف محمدرضا لطفی دانست، و شاید این کار را بتوان از جمله اقدامات موثر لطفی در موسیقی ایرانی قلمداد کرد. بررسی دقیق‌تر آثاری که ماحصل همکاری معتمدی و محمدرضا لطفی است نشان می دهد ، معتمدی در این برهه نتوانست توانایی‌های صدای خود را به خوبی عیان کند.

همکاری با لطفی همانقدر که به شهرت او کمک کرد، دست و پای او را در اجرای دلخواه بسته نگاه داشت. پس از همکاری با لطفی، و گهگاه در خلال همکاری با لطفی، معتمدی نیم نگاهی نیز به همکاری با دیگر موزیسین ها داشت. او که همواره در حال تجربه کردن مسیرهای موفقیت است، با گروه های نه چندان نامدار و بعضن جوان چندین اجرا را در ایران و خارج از ایران به روی صحنه برد.

نمودار فعالیت‌های معتمدی را اگر رسم کنیم، شاهد فراز و نشیب های زیادی در همین سال های کمی که از فعالیت هنری او می گذرد خواهیم بود، در این بین اما بی گمان برف خوانی، ساخته علی قمصری در صدر موفق ترین آثار معتمدی قرار دارد. بخش کوارتت پروژه برف خوانی با اجرای به یاد ماندنی محمد معتمدی، به همگان توانایی بالای صدای او را اثبات کرد. معتمدی با تحریرهای جدیدی که در بخش کوارتت کنسرت برف خوانی اجرا کرد، ابعاد جدیدی از صدای خود را برای مخاطبان عرضه کرد، او از حنجره خود به عنوان یک ساز بهره جست و این از پتانسیل ‌ای پنهان معتمدی بود که با همکاری او و علی قمصری عیان شد.

معتمدی بعد از اجرای برف خوانی، به سکوتی خود خواسته تن داده است، تنها فعالیت یک سال گذشته معتمدی، همکاری در یک قطعه از آلبوم بدرود با بدرود، پرفروش ترین آلبوم سال جاری، اثر ارکسترال علی قمصری بود. و حالا او بعد از یک سال سکوت و عزلت، اواخر مهرماه جاری، به همراه ارکستر ملی ایران به رهبری بردیا کیارس بروی صحنه خواهد رفت.

معتمدی اگر همان معتمدی همیشگی باشد، مرکز همایش های برج میلاد بار دیگر شاهد درخشش او خواهد بود.

• رضا خانکی

در هفته‌های اخير آلبوم «بهانه از توست» به عنوان اثر جديدي از استاد محمدرضا لطفي روانه بازار موسيقي شد. وي در برورشور اين آلبوم، هنر تك‌نوازي را به عنوان يكي از بارزترين و تأثيرگذارترين شيوه‌هاي اجرايي موسيقي در شرق دانسته است.

محمدرضا لطفي در اين اثر تك‌نوازي تار و اجراي آواز را بر عهده داشته و يار هميشه همراه او محمد قوي‌حلم نيز تنبك و دف اين اثر را مي‌نوازد. اين اثر كه مدت زمان آن ۴۳ دقيقه است به صورت بداهه نوازي است كه در كنسرت مشترك لطفي و قوي حلم در سال ۱۹۹۶ ميلادي در آمريكا اجرا شده است.
اشعار اين اثر نيز از مولانا و در مايه آواز دشتي اجرا شده است.
محمدرضا لطفي در يادداشتي كه در بروشور اين اثر آورده است درباره هنر بداهه نوازي در مشرق زمين مي‌نويسد: يكي از بارزترين و تأثيرگذارترين شيوه‌هاي اجرايي موسيقي در شرق هنر تكنوازي است. اين هنر با توجه به گستردگي مدهاي گوناگون كه امروزه به نام گوشه‌ها از آن ياد مي‌كنيم كمك ارزنده‌اي براي هنر بداهه است كه اساس خلاقيت را در موسيقي رسمي شكل مي‌دهد. اگر قرار باشد موسيقي ما زنده بماند بايد به اين فرم از موسيقي ايراني بهاي زيادي بدهيم.

تسلط يك نوازنده متكي است بر تسلط بر فن نوازندگي، ممارست در آموزش يك يا چند رديف به جاي مانده، حفظ و درك ساختارها و تبديل آنها به يكديگر ، تجزيه و تحليل علمي رديف از نظر شكل و محتوا، توجه به زيبايي شناسي هنري، معرفت شناسي نغمات و در نهايت به معرفت شناسي عرفاني كه بستر پيشرفت هنرها در ايران زمين بوده است.
ده نكته باريك‌تر ز مو بايد، تا نوازنده‌اي به مقام تكنوازي و در غايت به هنر بداهه نوازي (خلاقيت در آن) برسد. متأسفانه در اين صد سال اخير زندگي و برخورد هزار و پايي كه عاري از هنر بداهه بوده بستر تاريخي اين هنر را از هم متلاشي كرده است.

به جز علما و تني چند از اساتيد نيمه دوم قرن بيستم كه در ادامه اين سنت تنومند كار را تداوم بخشيدند هنر بداهه نوازي رفته رفته ضعيف‌تر شد چرا كه داشتن «حال» كه اساس هنر بداهه را تشكيل مي‌دهد در زندگي ماشيني تحميلي چنان كمرنگ شده كه امروز مردم علاقه‌مند به اين هنر تا ديگر قادر به ايجاد رابطه با تكنوازي نيستند.
عدم تمركز تفرقه فكري و مشغوليات زندگي مادي، دوري از طبيعت و جدايي از سنت‌هاي درست عرفاني و عدم معاشرت با كساني كه در زمينه‌هايي مانند خطاطي، شعر و ديگر هنرهاي ايراني باعث عدم شناخت موسيقي نوازان جوان شده است.
روزي در زندگاني مولاناي كبير خواندم كه مولانا چند سال اول زندگي عرفاني اش را با جناب ترمذي گذرانيد تا علم حال را بياموزد.
آن روز كه اين مطلب را خواندم تعجب كردم كه مگر علم حال آموختني است؟ اين سوال برايم ماند تا بالاخره از استادي عارف سؤام را پرسيدم ايشان فرمودند كه مولانا در آن چند سال در اين محيط رشد از تغييرات حالي استاد و تأثيري كه از ايشان برايش پيش مي آمد متوجه دگرگوني حال خود مي‌شد.
در اين يادداشت آمده است: من هميشه در كلاس‌هايم به شاگردانم تأكيد مي‌كنم كه بايد بگرديد و انسان‌هايي را بيابيد كه حال خوش و عرفاني دارند و با اين افراد مجالست كنيد تا حال شما نيز خوش شود. به قول شمس تبريزي كه فرمود: باهر كسي كه حال شما را خوش مي كند نشست و برخواست كنيد هرچه شما را گرم كرد بچسبيد و هركه شما را سرد كرد رها كنيد.
هنرهاي شرقي در پرتو خورشيد و گرماي پرانرژي آن رشد كرده اند. اين همه شور و غوغا و خلاقيت از خورشيد جان شما حاصل مي‌‌آيد، پس اين جان شماست كه بايد پرفروغ و تابنده بماند كه محل امن زندگي هر هنرمندي است.
در انتهاي اين يادداشت آمده است: در اثري كه مي‌شنويد اشعار و دستگاه و آواز موردنظر به صورت بداهه انتخاب شده‌اند و كل برنامه در چارچوب هنر بداهه نوازي است كه اميد است اين حقير توانسته باشم قطره اي از جان دوست را به دل شما منتقل كنم. همه بهانه از توست.