دریا دادور؛ حرفه‌ای یا آماتور، مبتکر یا مقلد؟

«دریا دادور» خواننده ای است که اخیرا شهرتی پیدا کرده و در بین ایرانیان خصوصا جوانان در فیس بوک و سایر شبکه های اجتماعی دارای طرفداران زیادی شده است.
م. پورحسین زاده: دادور به گفته خود صاحب سبک جدیدی‌ست. او می‌گوید که در خواندن ترانه‌های فولکلوریک ایرانی نه از پری زنگنه تقلید کرده است و نه هیچ کس دیگر. در صورتی که در اجرای قطعات شکار آهو و دیگر قطعات کاملا سبک وشیوه پری زنگنه را پیش گرفته اگر چه هرگز نتوانسته زیبایی و ملاحت اثر را حفظ کرده و حق سپاس‌گزاری را نزد استاد ادا کند. و اما مساله جالب توجه، سکوت منتقدان و اهل فن موسیقی در مقابل این خواننده و سبک و تکنیک خوانندگی‌اش است.
مسلما انتقاد در تمام زمینه ها می تواند سازنده باشد و هرگز هدف از یک نقد سازنده تخریب نیست، بلکه راهیست برای بهتر شدن و همینطور آگاه کردن مخاطب از کاستی‌ها و چه بسا نقاط قوت یک اثر.

دریا دادور بر خلاف تصور عام و اکثر طرفدارانش خواننده درجه یکی نیست. او هم همانند هر خواننده متوسطی دارای ایرادات ومسایل فنی در راستای خوانندگی کلاسیک است. از میان بسیاری از ایرانیان که دریا دادور را در لیست خواننده های مورد علاقه‌شان دارند شاید کمتر کسی باشد که واقعا طرفدار به معنای واقعی بوده و سی دی صدای او را در خانه و ماشین گوش دهد. بسیاری افراد شاید به دلیل یک حس نا آشنایی با موسیقی کلاسیک ایرانی و غربی او را به عنوان خواننده کلاسیک درجه یک قبول داشته و چون دیگران از او تعریف کرده اند بقیه هم ژست روشنفکری گرفته و خواه نا خواه طرفدار می شوند.
و اما چرا دریا دادور بر خلاف تصور عموم خواننده خوبی نیست؟ تمام دلایلی که در زیر عنوان خواهد شد کاملا بیطرفانه و فقط جهت آشنا کردن افراد با کاستی ها و ایرادات صدای خواننده ای‌ست که خیلی افراد نسبت به صدای او تصورات غلطی دارند.

متاسفانه خوانندگی موسیقی کلاسیک غربی و فولکلوریک در ایران تاریخ چندانی ندارد. از بزرگان موسیقی کلاسیک ایرانی همچون قمر الملوک وزیری و بنان که بگذریم تعداد کمی از بزرگان همچون پری زنگنه بوده اند که موسیقی کلاسیک غربی و همچنین فولکلوریک ایرانی را به بهترین نحو ممکن اجرا کرده و همیشه مایه تفاخر بوده و خواهند بود. در نسل جوان هم بسیارند افرادی با استعدادهای درخشان که به دلیل جو حاکم بر کشور عرصه بالندگی پیدا نکرده و یا به دلیل مشکلات مالی و مجوزی و هزار مساله و مشکل در درون ایران هرگز به عرصه شهرت نرسیده اند. شاید به همین دلیل است که کسی چون دریا دادور به عنوان چهره موسیقی کلاسیک غربی و فولکلوریک ایرانی مطرح میشود. دریا دادور متاسفانه بر خلاف تحصیلات و جوایز و تجاربی که دارد هرگز نتوانسته در عرصه موسیقی کلاسیک غربی و حتی فولکلوریک ایرانی نزد اهل فن درخشان عمل کند.

رنج صدای او سوپرانو است. سوپرانویی که در بسیاری مواقع به جای نرمی و لطافت سیال صدای یک خواننده سوپرانو، در گلوانداخته شده و عمدی یا غیر عمدی به جای انداختن صدا در سر که از شرایط اولیه خوانندگی کلاسیک است گلویی ادا شده و یابه قول استاد شجریان «خاک تو سر» می‌شود!
تنفس ها اکثرا مشکل دارد و صدای بلعیدن هوا به وضوح شنیده میشود. چیزی که توسط اساتید صداسازی مدام به هنر آموز در جلسات اولیه گوشزد می‌شود. تکنیک ویبراسیون که از تکنیک‌های اساسی خوانندگی کلاسیک است به شکلی ناشیانه و ناپخته اجرا می‌شود در بسیاری موارد فرق بین ویبر درشت و ریز مشخص نشده و با لرزش چانه همراه میشود که کاملا غیر حرفه ای است.
رنگ صدا مدام در حال تغییر است. دریا دادور کلا صدایش را تغییر می‌دهد و به دلایل نامعلومی صدا را عوض کرده و بم می خواند چیزی که نه تنها هنر نیست بلکه ضعف بزرگی برای یک سوپرانو محسوب می‌شود قطعا مقایسه دریا دادور با خوانندگان بزرگ دنیا همچون ماریا کالاس و سسیلیا بارتولی کار بیهوده ای‌ست ولی هرشنونده غیر آگاه و غیر فنی هم با شنیدن صدای بزرگان موسیقی و مقایسه دریا دادور متوجه این اختلاف فاحش خواهد شد.
darya

دریا دادور در اکثر قطعات از جمله وطنم هرگز حق مطلب را ادا نکرده و با تکنیک ضعیف و کاملا غیر حرفه ای زیبایی اثر را کاملا از بین برده است وی علاوه بر مشکلات فاحش تکنیکی فاقد رنگ صدای واقعی یک سوپرانوی سیال بوده و در بسیاری موارد به‌نظر می رسد که به سختی می خواند و با فشار به حنجره قصد ادای کلمات را دارد در صورتی که صدای سوپرانو باید سیال و نرم بوده و بدون فشار به حنجره به زیبایی شنیده شود. قطعه وطنم که در اوج زیبای توسط خواننده جوان و با استعداد موسیقی کشورمان سالار عقیلی به بهترین شکل اجرا شده توسط دادور به شکلی کاملا غیر حرفه ای و آماتور اجرا شده است و اخیرا هم که شاهد نامه پیمان سلطانی بازسازی کننده و تنظیم کننده این قطعه بودیم که مدعی‌ست دادور بدون اجازه و موافقت وی قطعه رابه شکلی غیر حرفه ای اجرا کرده و هرگز هم پاسخ تماس‌ها و شکایات او را نداده است!

مشکلات تکنیکی صدای دادور همچون : خارج یا فالش خواندن در بسیاری موارد، تنفس های غلط، عوض کردن صدا، گلیساندوهای نابه‌جا، بیرون دادن صدا از گلو و ضعیف خواندن در نت‌های بالا و پایین است. مثلا خواننده در اجرای قطعه سرزمین من که خواننده اصلی آنرا به زیبایی و با احساس اجرا کرده بسیار ضعیف عمل کرده وبا ایرادات فراوان تکنیکی از جمله فالشی های بسیار، تنفس نابه‌جا و عوض کردن بی‌دلیل صدا زیبایی قطعه را کلا از بین برده و لطمات زیادی به این قطعه زیبا وارد کرده است.

اگر چه با وجود محیط خفقان و مشکلات خواننده های کلاسیک زن در ایران وجود یک خواننده این‌چنینی هم غنیمت است ولی در ایران بوده و هستند جوانان بسیار بسیار با استعدادی که چه بسا اگر عرصه ظهور پیدا کنند کم از خواننده های بزرگ و معروف دنیا نخواند داشت. به امید روزی که تمام استعدادهای جوان در داخل و خارج از ایران شکوفا شده و تحولی در موسیقی مهجور کلاسیک ایرانی و غربی ایجاد کنند.

  • م. پورحسین‌زاده / مجله موسیقی ملودی

دریا دادور دختر موسیقی شرق و غرب

darya-dadvar

شنیدن ترانه‌ی «نوایی» با سبک و سیاقی که به‌ندرت با گوش شنونده‌ی موسیقی اصیل ایرانی آشناست تجربه‌ای‌ست در نوع خود جالب و در خور توجه. اجرای اپرایی آهنگ نوایی با صدای «دریا دادور» هنرمند ایرانی ساکن فرانسه یکی از اجراهای جالب این ترانه‌ است.

دریا دادور در موسیقی و آوازش تلاش می‌کند با تلفیق ترانه‌ها و سبک‌های محلی و ملی ایرانی با اپرا و شیوه‌های گوناگون غربی مثل جاز و بلوز سبکی ویژه خود بیافریند.

او در سال ۱۹۹۹ از کنسرواتوآر ملی در شهر تولوز فرانسه، موفق به دریافت دیپلم در رشته‌ی آواز غنایی شد و سپس در سال ۲۰۰۰ دیپلم حرفه‌ای‌اش را در رشته‌ی آواز «باروک» به دست آورد. بلافاصله پس از پایان تحصیلات در تئاتر سلطنتی کومپین فرانسه، به عنوان سولیست (تک خوان) در دو اجرای متوالی ایفای نقش کرد.

دریا دادور بیشترین تاثیر را از مادرش گرفته است؛ نسرین ارمگان نویسنده و کارگردان تئاترعروسکی و ترانه سرا. تا چهار سالگی دور از مادرش در مشهد زندگی کرده. حضور دریا در تهران در کنار مادر و میان دکورهای صحنه، او را با دنیای هنر آشنا کرد و به گفته خودش «آواز خواندن در وجود من توسط مادرم متبلور شد.»

در مدرسه فرهاد درس می‌خواند. کلاس‌های موسیقی مدرسه که تعطیل شد دریا دادور نیز با تغییر مدرسه و جمع‌آوری سازها و تعطیلی کلاس‌های موسیقی نزد معلم خصوصی در خانه به آموختن پیانو پرداخت. و در کنار آن دریا هر هفته دو سه تصنیف به زبان فارسی یا انگلیسی حفظ و در حضور مادرش اجرا می‌کرد.

دریا چهار سال در سبک آهنگ‌های قرون وسطی کار کرده و از ادبیات فارسی برای کارهایش بسیار بهره برده است. آهنگ ترانه‌هایی را که می‌خواند خودش می‌سازد. آهنگ‌های فولکلوریک ایران را با لهجه‌ی محلی به خوبی اجرا می‌کند. او به زبان‌های فارسی، فرانسه، انگلیسی، لاتین، ایتالیائی، اسپانیائی، عربی، ارمنی، عبری و لهجه‌های مختلف ایران آواز خوانده است.

  • متن، برگرفته از جدیدآنلاین/ ثمانه قدرخان