به بهانه زادروز لس پال مخترع گیتار الکتریک

les paul

ثمر سعیدی/ مجله موسیقی ملودی: در چنین روزی ( ۹ ژوئن ۱۹۱۵) «لس پال» پدر گیتار الکتریک در ویسکانسین آمریکا زاده شد.

او یکی از سه نفری است که لقب پدر گیتار الکتریک را یدک می کشند و خدمات بسیار بزرگی را تا ابد به نوازندگان این ساز خوش آهنگ ارائه کرده است. لس پال یکی از شخصیت های مهم و تاثیرگذاری است که در نیم قرن اخیر در تاریخ موسیقی آمریکا ظهور کرده اند.
لس پال این موزیسین اسطوره ای که در زمره یکی از بزرگان تکنولوژی صدا و از جمله زبردست ترین نوازندگان گیتار جز و کانتری قرار می گیرد با نام اصلی «لستر ویلیام پالزفاس» زاده شد و نواختن گیتار اکوستیک را از دوران کودکی آغاز کرد. او از سیزده سالگی همزمان با اجرا در بارهای مخصوص موسیقی که «هانکی تانک» نامیده می شدند برای ضبط آثار خود قدم به استودیو گذاشت.

لس پال در بدو امر از صدای کم گیتارش ناراضی بود و این در حالی بود که او با سال ها تجربه نوازندگی گیتار، تکنیک هایی را برای تقویت صدای ساز خود فراگرفته بود.
بنابرابن پال تصمیم گرفت برای رفع این نقیصه، سازی را ابداع کند و تلاش هایش در سال ۱۹۴۱ نتیجه داد. در این زمان لس پال سازی را با بدنه صلیب مانند، و ۶ سیم فلزی ابداع کرد و نام آن را «لاگ» (The Log) گذاشت.
les paul

پیش از این که او به فکر ابداع دستگاهی برای پخش بهتر و بلندتر صدای گیتار بیفتد، دستگاه های برقی وجود داشتند که نوازندگان، گیتارهای توخالی را به آن ها متصل می کردند. انعکاس صدای این سازها در خودشان که به سبب توخالی بودن اتفاق می افتاد چندان گوش نواز نبود. از این رو لس پال گیتار الکتریک توپر را ابداع کرد و برای نخستین بار این ساز را در کافه ای نواخت تا به عموم معرفی اش کند.
در حدود ۱۰ سال زمان لازم بود تا کاستی های این دستگاه ابداعی، و گیتار توپر لس پال، اندک اندک برطرف شوند و بالاخره پس از همکاری های مستمر پال و شرکت گیتارسازی گیبسون، گیتار الکتریک ابداعی، تکمیل و به بازار عرضه شد.

به گزارش مجله موسیقی ملودی همزمان با ورود لس پال به جمع مخترعین در سال ۱۹۵۱ گیتار «لس پال» که بدنه ای طلایی رنگ داشت به بازار عرضه شد. این ساز طی زمانی اندک به یکی از محبوب ترین گیتارها مبدل شد و محبوبیت آن تا به امروز نیز باقی مانده است.

استفاده از گیتار الکتریک که از دهه ۴۰ میلادی آغاز شده بود در نیمه دهه ۵۰ به اوج خود رسید. با ظهور سبک های راک اند رول و فراگیر شدن استفاده از گیتار الکتریک در موسیقی بلوز، صدای این ساز به گوش شیفتگان موسیقی رسید و به قول لس پال: «کم کم آشکار شد که قدرت صدای ساز، یکی از فاکتورهای مهم در موسیقیِ خوب است.»
les paul

شرکت گیبسون چند مدل دیگر از گیتار لس پال را به بازار عرضه کرد و لس پال نیز در سال های پایانی دهه ۶۰ به طور رسمی خود را بازنشسته کرد. البته او پس از بازنشستگی به موسیقی کانتری علاقه پیدا کرد و با «چت اتکینز» نوازنده اسطوره ای کانتری، همکاری هایی را انجام داد.
وی همچنین بدون توقف به اختراعات خود در حوزه صداسازی و صدابرداری ادامه داد و ابداعات دیگری را نیز در این خصوص انجام داد.
در سال ۲۰۰۹ لس پال، پیر خستگی ناپذیر دنیای موسیقی که ۹۴ سال داشت کماکان در یکی از کلاب های شبانه نیویورک به نوازندگی مشغول بود.

در همان سال او به دلیل عوارض ناشی از کهولت سن، بیمار شد و مدتی بعد در بیمارستانی در نیویورک، بدرود حیات گفت.
لس پال در صنعت ضبط موسیقی نوآوری های زیادی داشت. او در طول دوران حرفه ای خود، استعدادی را که در زمینه خلق تکنیک های صوتی داشت برای نواختن گیتار نیز به کار می برد و از این رو، شیوه نواختنش منحصر به فرد و الهام بخش دیگر نوازندگان گیتار الکتریک بود.
لازم به یادآوری است که لس پال، ترانه نویس نیز بود و با همراهی همسرش «مری فورد» در اواسط قرن بیستم ترانه هایی پرفروش و به یادماندنی را به بازار موسیقی عرضه کرد.

وی همچنین جوایز و مقام های ارزشمند بسیاری را در دنیای موسیقی به خود اختصاص داده است.

فرانک سیناترا و راه و روش سیناترایی

frank-sinatra

«فرانک سیناترا» خواننده‌ی صاحب سبکی است که در زمان خودش بازیگر مطرحی نیز بود. وی در سبک‌های جَز و پاپ به خوانندگی می‌پرداخت. سیناترا در سال ۱۹۱۵ از خانواده‌ای ایتالیایی در آمریکا متولد شد و در سنین نوجوانی، پس از حضور در اجرای زنده‌ی «بینک کرازبی» (خواننده‌ی معروف دهه‌های ۱۹۲۰ و ۳۰ میلادی) اشتیاق فراوانی برای خواننده شدن پیدا کرد.

فایل صوتی را بشنوید (فایل از رادیو کوچه)

فرانک با تلاشی تحسین برانگیز شروع به کار و جمع‌آوری پس‌انداز کرد تا بتواند به رویای خواننده شدن خود جامه‌ی عمل بپوشاند. مدتی بعد، تنها شغلی که وی به‌دست آورد خوانندگی در گروهی بسیار کوچک و غیرحرفه‌ای بود که درآمد اندکی برای او داشت. در سال‌های پایانی دهه‌ی ۳۰ و هم‌زمان با حضور فرانک سیناترا در یک گروه جز، نوازنده‌ی سازهای بادی این گروه به وی کمک کرد تا تکنیک‌های ادای صحیح کلمات و همین‌طور چگونگی استفاده از دم و بازدم در خوانندگی را بیاموزد. این فرد در حین آموزش دادن به سیناترا متوجه‌ی کشش بالای صدای فرانک شد و از او خواست که با تمرین و کار مداوم، صدایش را بهتر کند تا در آینده به یکی از خواننده‌های مطرح قرن بیستم تبدیل شود.

frank-sinatra-01

دهه‌ی ۴۰ برای فرانک با ورود به هالیوود، بازی در نخستین فیلم سینمایی و حرفه‌ای تر شدن شیوه‌ی خواندنش به‌عنوان یک آوازخوان جز، همراه بود. او در ابتدا به‌عنوان هنرمندی خوش‌چهره، سرخوش و محبوب دخترها شناخته می‌شد اما بعد از اتمام جنگ جهانی دوم، توانست چهره‌ی دیگری از خود را در انظار عمومی جا بیندازد. صدای وی پخته‌تر شد و دقت و وسواسی که در مورد انتخاب نقش‌های سینمایی نشان می‌داد فرانک را به‌صورت چهره‌ای موقر در عالم هنر و موسیقی نمایش داد و این صفات به ویژگی‌های شخصی وی نیز برمی‌گشت.

فرانک سیناترا بازی در فیلم‌های بسیار زیادی را تجربه کرد و در کنار بازیگرانی چون «مارلون براندو» و «گریس کلی» به ایفای نقش پرداخت. در سال ۱۹۵۳ وی به‌دلیل بازی در فیلم «از این‌جا تا ابدیت» موفق به دریافت جایزه‌ی اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد شد.

اوج موفقیت وی به‌عنوان خواننده‌ی جز و پاپ نیز در سال‌های دهه‌ی ۶۰ بود. این هنرمند در دوره‌ای از زندگی خود وارد سیاست نیز شد و با امضای قراردادی خود را متعهد به حمایت از حزب دمکرات آمریکا در آثار هنری‌اش کرد. فرانک سیناترا در سال ۱۹۷۱ پس از فعالیتی نسبتن طولانی در زمینه‌ی خوانندگی و هنرپیشگی، بازنشستگی‌اش را به‌طور رسمی اعلام کرد و بعد از آن دوره، فعالیت جدی در حوزه‌ی آوازخوانی نداشت.

گفتنی است وی در سال ۱۹۹۸ در سن ۸۲ سالگی از دنیا رفت. فرانک سیناترا دنباله‌روهای زیادی داشت و تاثیر قابل توجهی بر نسلی از آوازخوان‌های موسیقی جز گذاشته است.